Γιατί να επενδύσει κάποιος στην τουριστική βιομηχανία της Ελλάδος σήμερα

Του Ιωάννη Κεντ

Τα τελευταία χρόνια και παρά την οικονομική κρίση, ο ελληνικός τουρισμός άρχισε να αποτελεί πόλο έλξης του διεθνούς επενδυτικού ενδιαφέροντος. Ωστόσο, πολλοί είναι ακόμα εκείνοι που διστάζουν, πιστεύοντας ότι το να επενδύσουν στην ελληνική τουριστική βιομηχανία είναι ακόμα κάτι θεωρητικό, πολύπλοκο ή και ουτοπικό. Ο τουρισμός στην Ελλάδα είναι σήμερα το πιο ελκυστικό πεδίο για δυνητικούς επενδυτές με τεράστιους ρυθμούς ανάπτυξης, που αναμένεται να εκτοξευθούν ακόμα περισσότερο τα επόμενα χρόνια. Τα νούμερα μιλάνε από μόνα τους. Είμαστε η 9η χώρα στην Ευρώπη σε αφίξεις και η 1η σε ρυθμό τουριστικής ανάπτυξης τα δύο τελευταία χρόνια. Οι αφίξεις στη χώρα μας από το 2013 στο 2014 εκτοξεύτηκαν κατά 23% με αμέσως επόμενη χώρα από τις 10 πρώτες την Ισπανία, που σημείωσε αύξηση μόλις 7%. Το 2015 οι ρυθμοί αυξήθηκαν κι άλλο, σημειώνοντας νέο ρεκόρ σε διψήφιο αριθμό και μάλιστα σε μια σεζόν δύσκολη λόγω των πολιτικών εξελίξεων και των capital controls που επεβλήθησαν στις συναλλαγές.
 
Το εντυπωσιακό στοιχείο όμως είναι ότι η Ισπανία, που είναι 1η χώρα σε αφίξεις στην Ευρώπη για resort ξενοδοχεία, βασίζει τον τουρισμό της σε ποσοστό πάνω από 60% στη συνένωση και συνεργασία διεθνών και εγχώριων ξενοδοχειακών αλυσίδων, όταν το αντίστοιχο ποσοστό στην Ελλάδα είναι μόλις 5%, καθώς οι περισσότερες μονάδες λειτουργούν ανεξάρτητα, χωρίς καμία ομοιογένεια στις υπηρεσίες που προσφέρουν. Οι συνέργιες, το υψηλότερο επίπεδο παροχών και κυρίως η εγγύηση ποιότητας που θα μπορούσαν να προσφέρουν οι διεθνώς αναγνωρισμένες ξενοδοχειακές «υπογραφές», θα είχαν ως αναμενόμενο αποτέλεσμα την εκτόξευση των τιμών και των εσόδων γενικότερα. Άρα το έδαφος για επενδύσεις υπάρχει. Αυτό που πρέπει να βρεθεί είναι ένα σωστό και ολοκληρωμένο σχέδιο.
 
Η Ελλάδα έχει μια αξιοζήλευτη γεωγραφική θέση, έχει καλές ξενοδοχειακές υποδομές, έχει ελκυστικούς προορισμούς, έχει χαμηλό εργατικό κόστος. Αυτά είναι λίγο πολύ γνωστά. Αυτό που άλλαξε πρόσφατα είναι η νοοτροπία των Ελληνικών Αρχών, που είναι τώρα πιο πολύ από ποτέ έτοιμες να καλωσορίσουν και να βοηθήσουν αυτές τις προσπάθειες με κάθε τρόπο. Πλέον όλοι έχουν κατανοήσει πόσο μεγάλη είναι η δύναμη του τουρισμού σε αυτή τη χώρα, καθώς το 2014 συνεισέφερε έμμεσα 29,4 δισ. στην ελληνική οικονομία που αντιστοιχούν σε ποσοστό 17,3% του ΑΕΠ και άμεσα 11,8 δισ. που αντιστοιχούν σε ποσοστό 7% του ΑΕΠ της Ελλάδας. Ταυτόχρονα προσέφερε θέσεις εργασίας, που καλύπτουν το 19,4% του ιδιωτικού εργασιακού τομέα.
 
Οι κινήσεις που γίνονται και πρέπει ακόμα να γίνουν είναι πολλές. Ένα πολύ σημαντικό βήμα ήταν η πρόσφατη υπογραφή για την ιδιωτικοποίηση 14 ελληνικών αεροδρομίων, που θα αναβαθμιστούν σε υποδομές και υπηρεσίες. Επιπλέον, με το Νόμο «Επιτάχυνση και Διαφάνεια Υλοποίησης Στρατηγικών Επενδύσεων», γνωστό και ως Fast Track, έγινε ένα ακόμη σημαντικό βήμα για την πάταξη της ελληνικής γραφειοκρατίας. Eίναι όμως επιβεβλημένο ο Νόμος αυτός να επεκταθεί άμεσα και για επενδύσεις μικρότερες των 100 εκ. ευρώ. Εξίσου επιβεβλημένη είναι και η δημιουργία ενός σταθερού μακροπρόθεσμου φορολογικού πλαισίου με σοβαρά κίνητρα για τις ξένες επενδύσεις. Παράλληλα με την εφαρμογή του Προγράμματος Γιούνκερ θα δοθούν ακόμα περισσότερα κίνητρα, αφού στόχος είναι η απορρόφηση κοινοτικών κονδυλίων ύψους 315 δισ. ευρώ. Aυτό που πολλοί επενδυτές δε γνωρίζουν είναι ότι στην Ελλάδα υπάρχουν αναπτυξιακοί νόμοι και προγράμματα επιδοτήσεων εδώ και 20 χρόνια και μάλιστα με ποσοστά επιδότησης που ανάλογα με την περιοχή φτάνουν έως και στο 50% της επένδυσης.

Άλλη μια απόδειξη της μεγάλης ανάπτυξης του ελληνικού τουρισμού τα τελευταία χρόνια είναι οι σημαντικές αλλαγές στον τομέα των αερομεταφορών. Παρά την κρίση της ελληνικής οικονομίας, τα τελευταία τρία χρόνια παρατηρείται μεγάλη αύξηση των απευθείας πτήσεων και μάλιστα ακόμα περισσότερες έχουν προγραμματιστεί για το 2016, τόσο από τις μεγάλες όσο και από τις γνωστές ως «χαμηλού κόστους» εταιρείες. H Βritish Airways και η Lufthansa άνοιξαν νέους προορισμούς στην Κρήτη, ενώ η Aegean Airlines, μετά τη συνένωσή της με την Ολυμπιακή, έχει καταφέρει να πολλαπλασιάσει τους εγχώριους και διεθνείς προορισμούς της, να προσφέρει πιο ανταγωνιστικές τιμές και να αυξήσει σημαντικά των αριθμό επιβατών της. Ταχύτατα εξαπλώνεται στην ελληνική αγορά και η χαμηλού κόστους Ryanair, που εισήγαγε ήδη 6 νέες πτήσεις εσωτερικού και εξωτερικού από την Αθήνα και για το 2016 έχει ανακοινώσει τη δημιουργία 4ης βάσης στην Ελλάδα.
 
Όσον αφορά το πεδίο με τη μεγαλύτερη ανάγκη για επενδύσεις, όλα δείχνουν στα εμπορικά ξενοδοχεία μεσαίας κατηγορίας 4 και 5 αστέρων που προσελκύουν κάθε χρόνο τον μεγαλύτερο αριθμό τουριστών από όλο τον κόσμο. Η αλήθεια είναι ότι έχουν ανακοινωθεί πρόσφατα πολλές επενδύσεις στον κλάδο των υπερπολυτελών ξενοδοχείων και αυτό είναι πολύ θετικό. Η ραχοκοκαλιά όμως του τουρισμού είναι η μεσαία κατηγορία. Υπάρχει πολύ περιθώριο εκεί για νέους παίκτες. Ειδικά μετά τις πρόσφατες εξελίξεις στις άμεσα ανταγωνιστικές χώρες στην κατηγορία αυτή, όπως είναι η Αίγυπτος και η Τουρκία, η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο που μπορεί να καλύψει αυτό το κομμάτι. Οι μεσαίας κατηγορίας αυτές μονάδες είναι κυρίως παραθαλάσσια τουριστικά θέρετρα και αποτελούν πόλο έλξης από οικογένειες που τις επιλέγουν για τις διακοπές τους, πάντα με κριτήριο τον συσχετισμό των παροχών που θα λάβουν και των τιμών που καλούνται να πληρώσουν. Όλοι οι μεγάλοι ταξιδιωτικοί πράκτορες της Ευρώπης έχουν πλέον στρέψει το βλέμμα σε αυτού του τύπου τα ξενοδοχεία.
 
Αν τα προηγούμενα χρόνια ο ελληνικός τουρισμός κατέγραψε λαμπρή πορεία, το 2016 αναμένεται να πάει ακόμα πιο καλά. Αυτό δείχνουν οι κρατήσεις μέχρι στιγμής αλλά και η σταθερή και αυξημένη ζήτηση για συμβόλαια από τα ευρωπαϊκά γραφεία. Θετικές κινήσεις έχουν γίνει για την προσέλκυση και νέων αγορών, πέραν των παραδοσιακών, όπως είναι η Κίνα και η Ινδία, αλλά και για την επιστροφή της ρωσικής αγοράς, που είχε ανακόψει τους ρυθμούς της τα δύο τελευταία χρόνια.
 
Ο ελληνικός τουρισμός είναι στην καλύτερη του στιγμή. Χρειάζεται όμως τώρα, περισσότερο από ποτέ, να έχει την τόνωση που θα τον πάει ένα βήμα παραπέρα. Η χώρα μας μπορεί με τις κατάλληλες προϋποθέσεις να κάνει θαύματα μότο μου στη ζωή είναι ότι «Το ταξίδι είναι η ανταμοιβή» και πραγματικά πιστεύω ότι εάν οι διεθνείς επενδυτές επιλέξουν την Ελλάδα ως τον επόμενο προορισμό τους, η ανταμοιβή θα τους εκπλήξει.