Στην κολυμπήθρα του καναλιού ARTE

Του Κώστα Μοσχονά

Μια προσεγμένη προσπάθεια απενοχοποίησης των εταίρων και δανειστών, ιδιαίτερα της Γερμανίας, για τη στάση τους απέναντι στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια των πολύμηνων διαπραγματεύσεων με την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ ήταν τελικά η εκπομπή του γαλλο-γερμανικού καναλιού ARTE, με τίτλο «Ελλάδα: η επόμενη ημέρα», που μεταδόθηκε προχθές αργά το βράδυ.

Ιχνος αυτοκριτικής και προβληματισμού από τον Γερμανό υπουργό Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν-Κλοντ Γιούνκερκαι τον επίτροπο Πιερ Μοσκοβισί, στις συνεντεύξεις των οποίων βασίστηκε η εκπομπή γαλλο-γερμανικής παραγωγής.

Ετσι έπρεπε να γίνει και έτσι έγινε… Ο νικητής έχει πάντα δίκιο...

Η εκπομπή άρχισε με πλάνα από την πρώτη επίσκεψη του Αλέξη Τσίπρα στην έδρα της Κομισιόν και τα φιλιά του Ζ.-Κ. Γιούνκερ.

Υπενθύμισε τις πάλαι ποτέ δηλώσεις του πρωθυπουργού, ότι στο εξής «οι αγορές θα χορεύουν κι εμείς θα παίζουμε νταούλι», «ακύρωση των μνημονίων», η τρόικα «θα αποτελεί παρελθόν» και, χωρίς σχόλια, πέρασε διαδοχικά στις δηλώσεις των Σόιμπλε, Γιούνκερ και Μοσκοβισί.

Και δηλώσεις Ελλήνων

Ενδιάμεσα λένε τη γνώμη τους Ελληνες πολιτικοί (ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο Ευάγγελος Βενιζέλος και, από την κυβέρνηση ο μόνος πρόθυμος για δηλώσεις, ο Γ. Κατρούγκαλος), διάφοροι παράγοντες και ανώνυμοι πολίτες.

Από τους δημοσιογράφους, ζητήθηκε να πει την άποψή του μόνον ο Γιάννης Πρετεντέρης (δικαιολόγησε το «όχι» του δημοψηφίσματος με το επιχείρημα ότι «οι Ελληνες είναι πονηροί και έμποροι») δεδομένου ότι η παραγωγή συνεργάστηκε με το Mega.

Εντύπωση προκαλεί ότι δεν ζητήθηκε η γνώμη ευρωβουλευτών, οποιασδήποτε κοινοβουλευτικής ομάδας, ή ενός ξένου πολιτικού που να ανήκει στην Αριστερά.

Η εξήγηση δίνεται έμμεσα μέσω ενός σχολίου, σύμφωνα με το οποίο οι βασικοί πυλώνες των θεσμών είναι οι πολιτικές οικογένειες των Χριστιανοδημοκρατών και των Σοσιαλδημοκρατών, οι οποίες διαπίστωσαν ότι «η ελληνική κυβέρνηση δεν θέλει μεταρρυθμίσεις».

Το γνωστό επιχείρημα των εταίρων-δανειστών καθ’ όλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων…

Στην αρχή της εκπομπής, οι Ζ.-Κ. Γιούνκερ και Π. Μοσκοβισί -λιγότερο ο Β. Σόιμπλε- υπενθυμίζουν τα σοβαρά λάθη των προηγούμενων κυβερνήσεων - «δεξιών και αριστερών», φρόντισε να διευκρινίσει ο Γάλλος.

Κατά τον Λουξεμβούργιο, που επανέλαβε «την έλλειψη κράτους» στην Ελλάδα, «υπάρχει μία στάση των Ελλήνων πολιτών απέναντι στο κράτος που διαφέρει από εκείνη των πολιτών άλλων κρατών-μελών».

Ο Αλ. Τσίπρας, ο «πολιτικός που βρήκε την πραγματικότητα της εξουσίας», επικρίνεται για τη διστακτικότητα και τη μέχρι ενός σημείου αφέλεια που διέκριναν τις κινήσεις του κατά τη διάρκεια των 6μηνων διαπραγματεύσεων, αλλά σε γενικές γραμμές τα σχόλια δεν είναι τόσο φαρμακερά.

Σύμφωνα με τον Β. Σόιμπλε, «ο Αλ. Τσίπρας γνώριζε ότι δεν μπορούσε να τηρήσει τις υποσχέσεις που έδωσε στον ελληνικό λαό…

Ηθελε να κερδίσει χρόνο και ήλπιζε ότι θα τον υποστηρίξουν και άλλες χώρες της Ευρώπης…» Κάτι που δεν έγινε…

Ο δε Ζ.-Κ. Γιούνκερ διαπίστωσε από την πρώτη συνάντηση με τον Αλ. Τσίπρα ότι, ανεξάρτητα από τις «πολιτικές διαφορές» μεταξύ τους, «η Ελλάδα δεν είχε στρατηγική».

Αυτός που επικρίνεται ιδιαίτερα είναι ο Γιάνης Βαρουφάκης, τον οποίο δεν φαίνεται να εκτιμά κανείς από τους τρεις.

Μάλιστα, ο Γάλλος θεωρεί τον πρώην υπουργό Οικονομικών τον κατ’ εξοχήν υπαίτιο των δυσμενών για την ελληνική πλευρά εξελίξεων στις διαπραγματεύσεις.

«Ζούσε σε άλλο κόσμο», είπε, και «προσπαθούσε πάντα να προκαλέσει», καθιστώντας τη διαπραγμάτευση αδύνατη.

«Δεν ήθελε να διαπραγματευθεί», ακόμη και την περίοδο περί τα τέλη Ιουνίου, που «οι δύο πλευρές βρέθηκαν κοντά σε συμφωνία»…

Επίτροπος εναντίον Παππά

Ο Μοσκοβισί καυτηρίασε επίσης τη στάση του υπουργού Νίκου Παππά, που συνόδευε τον Αλ. Τσίπρα στις συνόδους των Βρυξελλών.

«Πιστεύω ότι ο Αλ. Τσίπρας ήθελε να διαπραγματευτεί, αλλά κάθε φορά παρενέβαινε ο Ν. Παππάς, ο οποίος τον συμβούλευε να μη συμφωνήσει», ισχυρίστηκε ο επίτροπος.

Και οι τρεις υποστήριξαν ότι κατέστησαν σαφές στον Αλ. Τσίπρα ότι «υπάρχουν άλλες 18 Δημοκρατίες στην ευρωζώνη» που δεν συμφωνούν με τις ελληνικές θέσεις.

«Ορισμένα από αυτά τα κράτη προσφέρουν για τους πολίτες τους χαμηλότερους μισθούς και συντάξεις σε σχέση με την Ελλάδα» είπε ο Ζ.-Κ. Γιούνκερ, υπενθυμίζοντας για ακόμη μία φορά το παράδειγμα της Σλοβακίας.

Ο Β. Σόιμπλε, από την πλευρά του, έφερε το παράδειγμα των χωρών της Ανατολικής Ευρώπης, ιδίως της Βαλτικής, που, σε αντίθεση με την Ελλάδα, επέδειξαν «θέληση» και «υπομονή» προκειμένου να ενταχθούν στην ευρωζώνη και να εκμεταλλευθούν τα μέσα που προσφέρει η παγκοσμιοποίηση…

Οσον αφορά τον Π. Μοσκοβισί, ανέφερε επιδεικτικά ότι η Ελλάδα χρωστάει από 1.000 ευρώ σε κάθε Γάλλο πολίτη.

Φτηνά και δημαγωγικά επιχειρήματα, όταν είναι γνωστό το «παιχνίδι» στην ευρωζώνη και το γεγονός ότι η Γερμανία ελέγχει σήμερα όλες σχεδόν τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και επιβάλλει σ’ αυτές, ως κυρίαρχη στην οικονομία της Ε.Ε., τις θέσεις της.

Οι γνωστοί δορυφόροι, μαζί με την Ολλανδία και τη Φινλανδία…

Το δημοψήφισμα; «Ηταν μια νίκη του Αλ.Τσίπρα, αλλά μόνο στην Ελλάδα… Οι άλλοι σκλήρυναν τη θέση τους» (Μοσκοβισί), «μας αποπροσανατόλισε» (Σόιμπλε), «χάθηκε η εμπιστοσύνη των άλλων χωρών» (Γιούνκερ).

Η συμφωνία της 13ης Ιουλίου; Ηταν αναπόφευκτη και για τους τρεις.

«Η Γερμανία ήθελε από την αρχή την επιβολή σκληρών μέτρων», είπε ο Π. Μοσκοβισί, ο οποίος αναγνώρισε ότι «οι μεταρρυθμίσεις που συμφωνήθηκαν είναι σκληρές, πολύ σκληρές», αλλά «έπρεπε να επιβληθεί πειθαρχία» - άποψη με την οποία συμφώνησε και ο Β. Σόιμπλε.

Τόσο ο Γάλλος όσο και ο Λουξεμβούργιος θεωρούν «άδικο» να φορτώνονται από ελληνικής πλευράς όλα στη Γερμανία, «η οποία κατά βάθος δεν επιθυμούσε την έξοδο της χώρας από την ευρωζώνη».

Βέβαια, ο Β. Σόιμπλε αναγνώρισε ότι ζήτησε μια προσωρινή έξοδο και «συμφώνησαν 15 από τις 19 χώρες».

Αλλά, όπως διευκρίνισε ο Π. Μοσκοβισί, «το Grexit ήταν ένα αποτελεσματικό όπλο για να λυγίσει ο Τσίπρας»… Οπερ και εγένετο…