Οι αρχαίοι ημών πρόγονοι

Του Παναγιώτη Περιβολάρη

Η αναδρομή στο παρελθόν και στους ενδόξους προγόνους, το όνειρο για νέες εθνικές εποποιίες και ο αυτοπροσδιορισμός μέσω των ενδόξων ημών προγόνων - που μια προσεκτικότερη ανάγνωση της ιστορίας δεν θα έβγαζε ορισμένους εξ αυτών ούτε τόσο ενδόξους ούτε τόσο προγόνους μας - αποτελούσε και εξακολουθεί και αποτελεί παρηγοριά για χιλιάδες συμπολίτες μας, οι οποίοι αναπολώντας τους Περσικούς Πολέμους, το Μαρμαρωμένο Βασιλιά, το Θούριο του Ρήγα τον αγώνα του Κολοκοτρώνη και άλλα πρόσωπα και ιστορικά γεγονότα της ελληνικής ιστορίας αντιμετώπιζαν και αντιμετωπίζουν με λιγότερη θλίψη τα δεινά της καθημερινότητάς τους, αλλά και πολύτιμο μέσο για την εκάστοτε εξουσία, ώστε να παραδειγματίζονται οι ίδιοι συμπολίτες μας και να επιθυμούν να επαναλάβουν τις στιγμές αυτές.

Αν και δεν πρωτοτυπώ, δεν βλάπτει να θυμηθούμε, ειδικά αυτή την εποχή, ότι, εκτός απ' όλα τα παραπάνω, η παρελθοντολογία και η προγονολαγνεία αποτελούν ανούσιο μέσο, αρκετό για προσωρινή ικανοποίηση των χρηστών του αλλά τραγικά ελάχιστο για μια χώρα σε μεγάλο βαθμό μπερδεμένη και απαίδευτη, αρκούντως πρόσφορο για τον κάθε λαϊκιστή, απ' όποιο κομμάτι του πολιτικού φάσματος και αν προέρχεται, και συνάμα εξαιρετικά επικίνδυνο. Η εικόνα πολιτικών προσώπων, τα οποία επικαλούνται ιστορικές στιγμές χωρίς να έχουν επίγνωση της απουσίας αναλογιών με το παρόν δεν συνιστά μόνο ευτελισμό της ιστορικής μνήμης αλλά και υποβιβασμό της σε εργαλείο μικροπολιτικής στα χέρια επιτηδείων με επιδερμική ή και ανύπαρκτη γνώση του αντικειμένου. Και τέτοιες πρακτικές μειώνουν την αξία της ιστορίας με ό,τι μπορεί αυτό να συνεπάγεται σε μια κοινωνία με τα χαρακτηριστικά της ελληνικής (πιθανότατα αυτό ισχύει και εκτός Ελλάδος αλλά στην Ελλάδα ζούμε και μας επηρεάζουν οι παθογένειες της ελληνικής κοινωνίας).

Συμπαθάτε με, λοιπόν, αλλά η επιπόλαιη ανάγνωση και επίκληση στιγμών από το παρελθόν μας δεν τιμά κανένα απολύτως.